Alimenty na dziecko

Sprawa o alimenty na dziecko

Na rodzicach ciąży ustawowy obowiązek alimentacyjny względem dzieci. Może być on realizowany przez osobiste starania w wychowaniu dziecka, czyli innymi słowy – bieżące sprawowanie opieki nad dzieckiem, spędzanie z dzieckiem czasu. Drugim sposobem realizowania obowiązku alimentacyjnego jest dostarczanie środków utrzymania dziecku. Są to tak zwane alimenty na dziecko.

Od czego zależy wysokość alimentów na dziecko?

Na kwotę alimentów w każdej sprawie mają wpływ dwie najważniejsze kwestie. Po pierwsze, ustalając wysokość alimentów na dziecko, sąd bada możliwości zarobkowe (a nie rzeczywiście uzyskiwane wynagrodzenie) tego z rodziców, z którym dziecko na stałe nie mieszka i od którego chcemy zasądzić alimenty

Po drugie, sąd będzie badał, jakie są koszty utrzymania dziecka. Najczęściej w skali miesiąca, a w przypadku niektórych wydatków – w skali roku. Co ważne, sąd nie uwzględni tu każdego wydatku ponoszonego na dziecko. Sąd skupi się jedynie na tych wydatkach i kosztach, które uzna za usprawiedliwione potrzeby dziecka.

Nie istnieje uniwersalny wzór pozwalający obliczyć alimenty na dziecko. Nie ma czegoś takiego jak minimalne alimenty na dziecko w 2022 roku. Alimenty nie są również obliczane jako procent od wynagrodzenia ojca lub matki dziecka. Znajomość praktyki sądowej i treści wyroków sądów rodzinnych, pozwala doświadczonemu adwokatowi oszacować chociażby w przybliżeniu jaka będzie wysokość alimentów w danej sprawie.

 

Jak obliczyć alimenty?

Ustalając wysokość alimentów, sąd bierze pod uwagę usprawiedliwione potrzeby dziecka. W praktyce wygląda to tak, że jeden z rodziców w pozwie o alimenty wskazuje jakie kwoty i na jaki cel wydatkuje na dziecko. Drugi rodzic – najczęściej w odpowiedzi na pozew lub już na rozprawie – z przedstawionymi w pozwie wydatkami zgadza się bądź też je kwestionuje w całości lub w części.

Standardowo, sąd bierze tu pod uwagę następujące kategorie wydatków:

  • Udział dziecka w kosztach utrzymania mieszkania/domu. W tym zakresie warto w miarę precyzyjnie wskazać już w pozwie po pierwsze, ile osób (wliczając dziecko, na które dochodzimy alimentów) zamieszkuje w danym mieszkaniu/domu. Wówczas udział dziecka będzie stanowił określony ułamek w całkowitym miesięcznym koszcie utrzymania mieszkania/domu. I tak przykładowo, załóżmy, że w danej nieruchomości mieszka matka z dwójką dzieci. Pozew o alimenty dotyczy jednego z tych dzieci. Wówczas sąd przyjmie do obliczeń ułamek 1/3. Będzie to partycypacja tego dziecka w koszcie utrzymania mieszkania. Po drugie, warto precyzyjnie napisać, jakie wydatki są ponoszone na to mieszkanie. Czyli piszemy np. czynsz najmu, czynsz do spółdzielni, fundusz remontowy, zaliczka na wodę i ogrzewanie (ewentualnie zakup opału), prąd, gaz, wywóz nieczystości i inne (jeżeli rzeczywiście są ponoszone). Co ważne, nie muszą być to wyliczenia „co do grosza”. Wystarczy wskazanie rzędu wielkości danego wydatku, czyli np. kwota 50,00 złotych miesięcznie za gaz (nawet jeżeli ostatni rachunek wyniósł 53,50 zł).
 
 
 

Inne koszty utrzymania dziecka

  • Wyżywienie. W przypadku obliczenia wysokości kosztu wyżywienia, praktyka jest różna. Niektórzy do pozwu dołączają szczegółowe wyliczenia. Wskazują one przykładowo, ile pampersów w miesiącu dziecko zużywa, ile słoiczków na tydzień. Ja w swojej praktyce przyjmuję uśrednioną kwotę w zależności od wieku dziecka. Opisując koszt związany z wyżywieniem, w pozwie warto wskazać, czy dane dziecko ma specjalne potrzeby w tym zakresie. Może to być przykładowo dieta dostosowana do alergii pokarmowych.
 
  • Odzież i obuwie, z uwzględnieniem sezonowej wymiany odzieży lub też zakupu odzieży sportowej (w zależności od potrzeb danego dziecka)
 
  • Środki kosmetyczne, pielęgnacyjne, udział w zakupie chemii domowej (np. środków do sprzątania)
 
  • Wizyty lekarskie, zakup leków, witamin, koszty ewentualnej rehabilitacji. Już w pozwie warto zwrócić uwagę sądu na ewentualne specyficzne potrzeby dziecka w tym zakresie. Przykładowo: choroby przewlekłe i związane z tym przyjmowanie leków na stałe, pogłębiona diagnostyka, rehabilitacja lub fizjoterapia.

 

Dodatkowe koszty utrzymania dziecka

  • Koszt związany z wypoczynkiem letnim i/lub zimowym,
 
  • Rozrywka – koszt zakupu biletów do kina, teatru, klubu malucha, parku rozrywki, zakup biletu wstępu na basen. Tu rozpatrujemy w zależności od zwyczajów danej rodziny i potrzeb, zainteresowań danego dziecka),
 
  • Inne określone wydatki (w zależności od potrzeb danego dziecka). Przykładowo: zakup wyprawki do szkoły, zakup okularów, koszt abonamentu telefonicznego, karnet na basen, zajęcia dodatkowe.

Rzeczywiste zarobki a możliwości zarobkowe ojca (matki) dziecka

Ustalenie alimentów jest stosunkowo łatwe wtedy, gdy rodzic, od którego sąd ma zasądzić alimenty, ma stałą pracę. Najlepiej, gdy praca ta jest zgodna z wykształceniem tego rodzica. W takim przypadku sąd analizuje dokumenty. Przykładowo: zaświadczenie o zarobkach za określony okres (np. za 3 miesiące, za 6 miesięcy) oraz zeznanie podatkowe.

Tak jak wynagrodzenie za pracę traktuje się również inne dochody. Będzie to na przykład: emerytura, renta inwalidzka czy zasiłek z ubezpieczenia społecznego.

Może być też tak, że zobowiązany do alimentów nie pracuje, ale jest zdrowy i zdolny do pracy. Posiada przy tym określone wykształcenie (czy to zawodowe, czy wyższe kierunkowe). Wówczas sąd będzie badał jakie są przybliżone zarobki innych osób posiadających wykształcenie takie jak pozwany w sprawie o alimenty.

Jak napisać pozew o alimenty

Pozew o alimenty powinien zawierać przede wszystkim:

  • żądaną wysokość alimentów w miesiącu – kwotę określoną liczbowo i słownie, np. „500,00 złotych (słownie: pięćset złotych),
  • datę początkową płatności alimentów (np. od dnia wniesienia pozwu) i konkretny dzień w miesiącu, do którego mają być płatne alimenty (np. z góry do dnia 10-ego każdego miesiąca),
  • sposób płatności alimentów – np. w gotówce, do rąk własnych przedstawiciela ustawowego dziecka, na numer rachunku bankowego matki/ojca dziecka
  • zastrzeżenie odsetek ustawowych za opóźnienie w razie opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat.

W pozwie o alimenty warto zamieścić także wniosek o zabezpieczenie alimentów. Dzięki temu sąd w pierwszej kolejności zajmie się ustaleniem wysokości, jaką ojciec / matka dziecka powinni płacić tytułem alimentów na dziecko już w czasie trwania sprawy o alimenty.

Przy napisaniu pozwu o alimenty warto skorzystać z pomocy i wiedzy doświadczonego adwokata rodzinnego.

Podwyższenie alimentów, obniżenie alimentów

Warto pamiętać, że alimenty nie są zasądzone raz na zawsze. Istnieje możliwość, aby napisać pozew o obniżenie alimentów albo pozew o podwyższenie alimentów. Będzie to możliwe w przypadku tzw. zmiany stosunków (art. 138 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Co to oznacza w praktyce?

Będzie to możliwe (i może okazać się skuteczne), jeżeli w pozwie udowodnimy, że od czasu ostatniego orzeczenia o alimentach (np. wyroku rozwodowego rodziców dziecka, wcześniejszego wyroku o alimenty, ugody alimentacyjnej) nastąpiła istotna zmiana kosztów utrzymania dziecka. Przykładowo: w związku z dorastaniem dziecka, z pójściem dziecka do szkoły, z rozpoczęciem studiów wyższych przez dziecko. Możemy też wykazać, że ta istotna zmiana nastąpiła po stronie zobowiązanego do alimentów. Przykładowo będzie to: pogorszenie stanu zdrowia, wypadek komunikacyjny, udar, zawał. Może to być też polepszenie się sytuacji tej osoby – np. rozpoczęcie znacznie lepszej pracy niż poprzednio.

Zapraszam do lektury artykułu o tym, jak podwyższyć alimenty. Artykuł znajduje się na blogu.

Do kiedy płaci się alimenty na dziecko?

Przepisy nie przewidują określonej daty, do kiedy płaci się alimenty na dziecko. Okolicznością uzasadniającą płacenie alimentów jest to, że dziecko nie jest w stanie utrzymać się jeszcze samodzielnie. Jeżeli zobowiązany do alimentów jest w stanie wykazać, że dziecko jest już samodzielne (bo np. pracuje na pełen etat i ma swoje pieniądze), wówczas warto rozważyć pozew o uchylenie alimentów.

Więcej na ten temat na blogu.

Ugoda w sprawie o alimenty

Żeby uzyskać alimenty na dziecko, nie zawsze trzeba iść do sądu. W tej sprawie – przy dobrej woli obojga rodziców – można zawrzeć ugodę przed mediatorem. Po zawarciu ugody, mediator sądowy kieruje do sądu wniosek o zatwierdzenie ugody. Zatwierdzona przez sąd rodzinny ugoda ma moc prawną taką samą jak wyrok wydany w sprawie o alimenty.

Mediacja jest obecnie preferowanym sposobem polubownego rozwiązywania sporów, ponieważ umożliwia „załatwienie sprawy” bez udziału sądu i tym samym odciążenie systemu sądownictwa w Polsce. O mediacji więcej przeczytasz tutaj.

Jestem certyfikowanym mediatorem sądowym. Zapraszam do zapoznania się z ofertą Kancelarii w zakresie mediacji oraz do kontaktu w sprawie przeprowadzenia mediacji.

Poznań
ul. Wenecjańska 7/2

Koszalin
ul. Piłsudskiego 5